راه‌حلی برای بلعیده نشدن توسط کیسه‌های پلاستیکی

با پولی شدن کیسه‌های پلاستیکی در انگلیس مصرف آن کاهش چشمگیری داشته است.
آلودگی ناشی از پلاستیک منجر شده است که در قرن اخیر کشورهای مختلف برنامه کاهش تولید کیسه‌های پلاستیکی داشته باشند. این برنامه در انگلیس نتیجه مثبتی داشت و مصرف کیسه‌های پلاستیکی در سال گذشته بیشتر از ۴۰ درصد کاهش یافت. سازمان محیط‌زیست ایران هم برنامه دارد که کیسه‌های پلاستیکی را در طول ۳ سال حذف کند.
از جنگ جهانی دوم تاکنون تولید پلاستیک در جهان به‌شدت افزایش یافت؛ بر اساس تحقیقی جدید هم‌اکنون میزان پلاستیک موجود روی کره زمین به‌قدری است که می‌تواند همه‌ی آن را پوشش بدهد، اما چند سالی است که دانشمندان متوجه شده‌اند این مواد به حیات‌وحش، زیست‌گاه‌های حیات‌وحش و حتی انسان‌ها آسیب می‌زند و به همین دلیل کشورهای مختلف برنامه‌های متفاوتی برای کاهش تولید آن دارند.
بر اساس تحقیقی که کمتر از یک سال پیش در مجله آنتروپوسین منتشر شد، هیچ جایی در کره زمین وجود ندارد که توسط زباله‌های پلاستیکی مانند فیلتر سیگار، کیسه‌های سوپرمارکت، نایلون و… آلوده نشده باشد، البته اندازه این آلودگی‌ها در برخی از مناطق در حد میکروسکوپیک و در برخی مناطق هم به‌اندازه یک توده است.
پروفسور جان زالاسیویکز، نویسنده اصلی این تحقیق درباره این موضوع گفت: این نتایج واقعاً شوکه کننده است، ما می‌دانستیم که در ۷۰ سال اخیر تولید انواع پلاستیک افزایش پیداکرده است، اما هیچ ایده‌ای در رابطه بااینکه این افزایش تا چه حدی بوده است نداشتیم. این نشانه‌ای نیست که نشان بدهد کره زمین در شرایط سالمی است.
آسیب‌های پلاستیک
درواقع پلاستیک‌ها به علت آسیب‌هایی که به محیط‌زیست چه در خشکی‌ها و چه در اقیانوس‌ها وارد می‌کنند، یک تهدید زیست‌محیطی محسوب می‌شوند. در خشکی‌ها پلاستیک‌ها می‌توانند مواد شیمیایی از خود تولید کنند که وارد مواد خام و آلودگی آب‌های زیرزمینی می‌شود. همچنین باکتری‌هایی که در خشکی وجود دارند با تجزیه پلاستیک، متان تولید می‌کند که یکی از عوامل گرمایش جهانی است.
در اقیانوس‌ها هم آلودگی‌های ناشی از پلاستیک بسیار زیاد است، بر اساس تحقیقات مختلفی که انجام‌شده، ۵ میلیارد پلاستیک در اقیانوس‌های جهان وجود دارد. پژوهشگران پیش‌بینی می‌کنند که تا سال ۲۰۵۰ تعداد پلاستیک‌های موجود در اقیانوس‌ها از تعداد جانوران دریایی بیشتر می‌شود، این باعث می‌شود آسیب‌های شدیدی به محیط‌زیست و درنهایت انسان به‌عنوان بخشی از محیط‌زیست وارد شود. درواقع این پلاستیک‌ها برای حیات دریایی و انسان‌ها سم هستند و منجر به افزایش سرطان، اختلالات سیستم ایمنی و نواقص مادرزادی می‌شوند.
1
برنامه‌های برای کاهش تولید پلاستیک
این آسیب‌های مرگبار پلاستیک در کنار افزایش زیاد تولید آن بر روی کره زمین باعث شد تا کشورهای مختلف برنامه‌های مختلفی برای کاهش تولید پلاستیک داشته باشند. اقداماتی مانند تمیز کردن سواحل برای وارد نشدن پلاستیک‌ها به اقیانوس‌ها، آموزش دادن افراد برای تمیز نگه‌داشتن دریاها، بازیافت پلاستیک‌ها و …
اما دولت انگلیس اکتبر سال پیش برنامه‌ای متفاوت نسبت به برنامه دیگر کشورها برای کاهش تولید پلاستیک اجرا کرد؛ کیسه‌های پلاستیکی در این کشور پولی شدند؛ در طرح پولی شدن کیسه‌های پلاستیکی فروشگاه‌هایی که کارکنانشان بیش از ۲۵۰ نفر باشد باید برای کیسه پلاستیک‌های یک‌بارمصرف حداقل ۵ پنس (۵۰ تومان) از مشتریان بگیرند.
این طرح مؤثر هم بود؛ به گزارش بی‌بی‌سی چندی پیش انجمن حفظ آب‌های بریتانیا اعلام کرد که تعداد کیسه‌های پلاستیکی رهاشده در سواحل این کشور از زمان پولی شدن کیسه‌ پلاستیکی در اکتبر سال گذشته، ۴۰ درصد کاهش‌یافته است.
وزیر محیط‌زیست بریتانیا هم در این رابطه گفت: «از راه پولی کردن کیسه‌های پلاستیکی ۲۹ میلیون پوند به‌دست‌آمده و این پول به موسسه‌های خیریه اختصاص‌یافته است.»
انجمن حفظ آب‌های بریتانیا یکی از آن خیریه‌هاست که با پول دریافتی توانسته هزاران داوطلب را برای پاک‌سازی سواحل بریتانیا به کار بگیرد، بااین‌وجود داده‌هایی که این داوطلبان جمع‌آوری کرده‌اند نشان می‌دهد که تعداد بطری‌های پلاستیکی و آلومینیومی رهاشده در ساحل دریا افزایش‌یافته است.
البته این طرح فقط تعداد کیسه‌های پلاستیکی رهاشده در سواحل را کاهش نداده است، بناتر اعلام دولت انگلیس از سال گذشته مصرف این کیسه‌ها ۸۵ درصد کاهش‌یافته است.
دولت این کشور می‌گوید اگر روند کاهش استفاده از کیسه‌های پلاستیکی به همین ترتیب ادامه پیدا کند احتمالاً در اکتبر سال جاری (۲۰۱۶) و یک سال پس از پولی شدن کیسه‌ها، استفاده روزمره از آن‌ها ۹۲ درصد کاهش پیدا می‌کند.
گفتنی است پیش از انگلیس در ولز، ایرلند شمالی و اسکاتلند هم‌کیسه‌های پلاستیکی پولی شده بودند و در هر یک از بخش‌های بریتانیا یک سال پس از پولی شدن کیسه‌ها، استفاده از آن‌ها به ترتیب ۷۶ درصد، ۷۱ درصد و ۸۰ درصد کاهش پیدا کرد.
این برنامه در برخی کشورهای اروپایی و آسیایی هم اجراشده است؛ در هلند، آلمان و کره جنوبی هم در فروشگاه‌های بزرگ برای استفاده از کیسه پلاستیکی، وجهی دریافت می‌شود.
وضعیت تولید پلاستیک در ایران و اقداماتی برای کاهش مصرف آن
در ایران هم آمار تولید پلاستیک بالاست. سعید متصدی معاون محیط‌زیست انسانی سازمان حفاظت از محیط‌زیست چندی پیش دراین‌باره گفته بود: گفته می‌شود یک‌میلیون تن در سال در ایران کیسه پلاستیکی تولید می‌شود اما این اعداد تنها تخمین است و ممکن است آمار خیلی بیشتر از این باشد. تنها در میادین میوه و تره‌بار روزانه ۵.۵ تن کیسه پلاستیکی مصرف می‌شود.
در استان تهران سالانه ۱۰ هزار تن کیسه پلاستیکی مصرف می‌شود که ۵۰ درصد آن‌ها تنها یک‌بارمصرف و درنهایت در طبیعت پخش و پراکنده می‌شود.
به همین دلیل سازمان حفاظت از محیط‌زیست ایران هم برنامه دارد که تولید کیسه‌های پلاستیکی را کاهش دهد؛ در طول سه سال حذف شود.
سعید متصدی در ابتدا سال ۹۵ در این رابطه گفته بود: در سال جدید سیاستمان را بر حذف کیسه‌های پلاستیکی گذاشتیم و برای این موضوع با همکاری جمع دانشگاهی برنامه‌ای سه‌ساله نوشتیم که طی سال اول آن اقدام داوطلبانه پیگیری می‌شود در سال دوم این اقدامات مدیریت‌شده و در برخی موارد الزامی می‌شود و در سال سوم الزاماتی را برای تولیدکنندگان و مصرف‌کنندگان تعیین می‌کنیم.
یکی از برنامه‌های اصلی کشور هم فعال کردن فروشگاه‌های زنجیره‌ای بزرگ ایران برای حذف کیسه‌های پلاستیکی است، متصدی دراین‌باره گفت: از ابتدای امسال نیز هماهنگی‌هایی را با فروشگاه‌های زنجیره‌ای و اتحادیه فروشگاه‌ها ایجاد کرده‌ایم و امیدواریم در آینده‌ای نزدیک از طریق فعالیت‌های داوطلبانه این فروشگاه‌ها به‌منظور انجام مسئولیت‌های اجتماعی، حمایت از مشتریان و حمایت از محیط‌زیست برای حذف کیسه‌های پلاستیکی را شروع و به‌کل کشور اشاعه دهیم. بتوانیم فروشگاه‌های بزرگ کشور به‌ویژه فروشگاه‌های زنجیره‌ای را در بحث حذف کیسه‌های پلاستیکی فعال کنیم.
همه این وعده‌ها در حالی است که همچنان در فروشگاه‌های بزرگ و کوچک کیسه‌های پلاستیکی به‌وفور و رایگان در دسترس مشتریان قرار دارند و البته کیسه‌های پارچه‌ای در گوشه‌ای برای خرید قرارگرفته‌اند.

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

می خواهید در این بحث شرکت کنید؟
به راحتی نظرات خود را ارسال نمایید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

شناسایی اسپم *